Konya, dışarıdan bakıldığında uçsuz bucaksız bir düzlük, ağırbaşlı bir Selçuklu başkentidir. Ancak bu şehrin kalbinde, ne Selçuklu’nun taş işçiliğine ne de modern plazaların cam soğukluğuna benzeyen; kendine has kuralları olan, sarmal bir dünya yükselir. Bu yapı, ismini mimarisinden, ruhunu ise içinde kaybolan nesillerden alan Rampalı Çarşı’dır. Eğer bir gün bu hayatta kaybolacaksanız, kitapların içinde kaybolun; bu size çok iyi gelecek. İşte Rampalı, bu kayboluşun Konya’daki en somut ve en masalsı adresidir.
Bir Mimari Dehanın İmzası
1980’li yılların ortasında, dönemin Belediye Başkanı Ahmet Öksüz zamanında hayata geçirilen bu yapı, aslında mimari bir meydan okumadır. Mimar Muammer Batı, şehre sadece bir iş merkezi değil, New York’taki ünlü Guggenheim Müzesi’ni anımsatan bir "deneyim alanı" armağan etmiştir. Rampalı’yı benzerlerinden ayıran en çarpıcı özelliği, içinde tek bir basamak dahi barındırmadan en alt kattan en üst kata kadar kesintisiz bir rampa ile çıkılabiliyor olmasıdır. Bu sarmal yapı, ziyaretçisini fark ettirmeden yerden yükseltir; siz dükkanlara bakarken aslında şehirden uzaklaşıp kağıdın ve mürekkebin dünyasına tırmanırsınız.
Şehrin Diplomasız Üniversitesi
Rampalı Çarşı, Konya’daki üniversitelerin görünmez bir fakültesidir. Selçuk Üniversitesi’nin kampüsünden, Necmettin Erbakan’ın yokuşlarından veya Karatay’ın koridorlarından çıkan her yol mutlaka buraya uğrar. Şehre dışarıdan veya başka ülkelerden gelen bir öğrenci için Rampalı, sadece ucuz kitap bulabildiği bir yer değil; yalnızlığını giderdiği, memleketinden getirdiği heyecanları sahafların tozlu raflarıyla paylaştığı bir sığınaktır.
Burada kurulan dostluklar, başka hiçbir alışveriş merkezinde kurulamaz. Çünkü Rampalı’nın dar rampaları insanları birbirine çarpmaya, selamlaşmaya ve aynı kitabın farklı sayfalarında buluşmaya zorlar. Bir öğrencinin elindeki kısıtlı harçlıkla, sahafın "okuyunca getir, değiştiririz" dediği o an, bu çarşının neden korunması gerektiğinin en büyük kanıtıdır. Bu çarşı, Konya’nın sadece ticaretini değil, son 40 yılının entelektüel hafızasını, gençlik hayallerini ve ilk akademik heyecanlarını bünyesinde barındırır.
Labirentte Kaybolmanın Dayanılmaz Hafifliği
Rampalı Çarşı’da zaman ve mekan algısı birbirine karışır. En alt kattaki bir udun sesi, galeri boşluğundan süzülerek en üst kattaki bir sahafın kapısından içeri girer. Burası, Türkiye’nin dört bir yanından gelen öğrencilerin ortak paydasıdır. Bir Afrika ülkesinden gelen öğrencinin aradığı ders notuyla, Konyalı bir yerlinin aradığı eski bir Osmanlıca eser aynı rampada yan yana yürür.
Çarşının en meşhur hikayesi ise hiç şüphesiz yolunu kaybedenlerdir. Kaçıncı katta olduğunu unutan, çıkışı ararken kendini bir başka kitabın kapağında bulan insanların hikayesi buranın fıtratında vardır. Ama bu kayboluş, ürkütücü bir belirsizlik değil, huzurlu bir keşiftir. Çünkü bilirsiniz ki, hangi dükkana girerseniz girin, sizi bir hikaye karşılayacaktır.
Bir Vefa ve İhya Hareketi: Meram’ın Yükselen Değeri
Rampalı Çarşı’nın bu derin mirasını ve barındırdığı sarmal hafızayı doğru okumak, bir şehrin ruhuna dokunmak demektir. Bugün, bu kültürel kaleyi yeniden canlandırmak, fiziksel olduğu kadar manevi bir estetikle güzelleştirmek adına harekete geçen Meram Belediye Başkanı Sayın Mustafa Kavuş, sadece bir kentsel düzenleme projesine değil, dev bir "vefa projesine" imza atmaktadır.
Sayın Başkan’ın, on binlerce öğrencinin anısına, sahafların alın terine ve mimari bir cevher olan bu yapının tarihi değerine sahip çıkarak başlattığı bu atak, Konya’nın entelektüel geleceği adına son derece memnuniyet verici ve kutlanması gereken bir adımdır. Rampalı’nın o tozlu ama bilge ruhunu modern bir dokunuşla yarına taşıyan bu farkındalık, Meram’ın kültürel vizyonunu bir kez daha tescillemektedir. Bu kadim labirenti yeniden ışıkla buluşturan Sayın Mustafa Kavuş’a, şehre ve kitabın onuruna gösterdiği bu duyarlılık için teşekkür borçluyuz.
Rampalı Çarşı, Konya’nın göğe yükselen kitap yoludur. Ne merdiven bilir, ne asansör bekler; döne döne, kat kat biriktirir insanı. Eğer yolunuz Konya’ya düşerse veya zaten buradaysanız, bu sarmal labirente kendinizi bırakın. Unutmayın ki, doğru yerde kaybolmak, bazen insanın kendini bulması için en kısa yoldur.
Sizin de Rampalı’nın o meşhur rampalarına yolunuz düşerse 3. Kattaki Selçukya Kültür Sanat Derneğimize muhakkak bekliyoruz. Son iki yıldır sadece ziyaretçi değil SKY yayınları ve Selçukya Kültür Evi olarak orada bulunduğumuz için Rampalı Çarşı 'nın önemini daha yakından gözlemlediğimi de söylemek istiyorum. Bu anlamda aldıkları isabetli karar için Meram Belediye Başkanımız Sayın Mustafa Kavuş ve kıymetli ekibini bir kez daha kutluyorum

YORUMLAR